Is uw bestuurdersaansprakelijkheidsverzekering toereikend — en waar let u op?

De bestuurdersaansprakelijkheidsverzekering van uw organisatie is niet uw polis. De rechtspersoon is namelijk verzekeringnemer. Het verzekerd bedrag geldt bovendien per jaar en voor alle verzekerden samen. En of u na uw aftreden nog gedekt bent, hangt af van een keuze die iemand anders maakt.

Voor: bestuurders en toezichthouders in zorg en welzijn, in het bijzonder bij aantreden, aftreden, fusie of financiële krapte.

Waar het over gaat

Waar u tegen verzekerd bent, is aansprakelijkheid uit vier hoeken. Ten eerste artikel 2:9 BW, voor onbehoorlijke taakvervulling jegens de organisatie zelf. De disculpatie stelt daar twee eisen: geen ernstig verwijt én niet nalatig in het afwenden van de gevolgen. Ten tweede artikel 6:162 BW, voor onrechtmatige daad jegens derden. Ten derde artikel 2:138 BW, voor kennelijk onbehoorlijke taakvervulling bij faillissement. Dat artikel geldt sinds de WBTR via artikel 2:300a BW ook voor stichtingen, uitdrukkelijk inclusief toezichthouders. Ten vierde artikel 36 van de Invorderingswet 1990, voor niet-afgedragen belastingen en premies.

Aan boord hangt één kast met reddingsvesten. Hij is van de rederij, niet van u. Er zit bovendien een vast aantal vesten in, ongeacht hoeveel mensen er aan dek staan. En de rederij bepaalt of hij wordt bijgevuld. U mag ervan uitgaan dat de kast er is. U mag er echter niet van uitgaan dat er een vest voor u in zit.

Drie eigenschappen die de dekking bepalen

• Claims-made. Bepalend is niet wanneer u het besluit nam, maar wanneer de claim wordt ingediend. Een besluit uit 2023 dat in 2028 tot een claim leidt, valt dus onder de polis van 2028. Als die er dan nog is.
• Inloop en uitloop. Inloopdekking dekt claims over handelingen van vóór de ingangsdatum; uitloopdekking dekt claims die worden ingesteld ná beëindiging van de verzekering. Bij aftreden, fusie of opheffing verdwijnt de verzekeringnemer, maar uw aansprakelijkheid niet.
• Eén bedrag voor iedereen. Het verzekerd bedrag geldt als maximum per claim én per verzekeringsjaar, voor alle verzekerden tezamen. Komt er een claim tegen het voltallige bestuur en de voltallige raad van toezicht? Dan putten alle betrokkenen uit dezelfde pot, verdedigingskosten inbegrepen.

Over uitsluitingen ben ik voorzichtig, want die verschillen per polis. Wat als gebruikelijke uitsluiting terugkomt: fraude, persoonlijke verrijking waartoe men niet gerechtigd was en milieuschade. Of een bestuurlijke boete van de IGJ, de NZa of de Autoriteit Persoonsgegevens gedekt is, is juridisch omstreden en polisafhankelijk. Ga er niet van uit dat dat zo is.

Het risico dat geen polis wegneemt

Artikel 36 van de Invorderingswet 1990 maakt bestuurders hoofdelijk aansprakelijk. Dat geldt onder meer voor loonbelasting en omzetbelasting. Zodra blijkt dat de organisatie niet kan betalen, meldt zij dat onverwijld schriftelijk aan de ontvanger. Artikel 7 van het Uitvoeringsbesluit Invorderingswet maakt dat exact. Namelijk uiterlijk twee weken na de dag waarop de belasting had moeten zijn afgedragen.

Meldt u tijdig? Dan bent u alleen aansprakelijk bij kennelijk onbehoorlijk bestuur in de drie jaar vóór de melding. Meldt u niet of te laat? Dan wordt vermoed dat het niet-betalen aan u te wijten is. Tot weerlegging van dat vermoeden wordt u bovendien pas toegelaten na een eerste horde. U moet dan namelijk aannemelijk maken dat het niet-melden niet aan u lag. Dat is de zwaarste bestuurdersaansprakelijkheid die ons recht kent. En zij hangt aan een termijn van twee weken.

Het criterium ernstig verwijt komt uit vaste rechtspraak van de Hoge Raad. Staleman/Van de Ven uit 1997 gaat over de interne aansprakelijkheid. Ontvanger/Roelofsen uit 2006 over de externe. In het Berghuizer-arrest uit 2002 kwam daar een derde regel bij. Handelen in strijd met beschermende statutaire bepalingen is een zwaarwegende omstandigheid. Zij vestigt in beginsel aansprakelijkheid. Een goedkeuringsvereiste overslaan is dus geen procedurefout.

Wat u deze week doet

Vraag om de polis. Niet om het polisblad, maar om de voorwaarden. Zoek daarin vijf dingen op. Het verzekerd bedrag. Of dat per claim en per jaar geldt. Of toezichthouders uitdrukkelijk zijn meeverzekerd. Wat de inloopdatum is. En of er uitloopdekking is geregeld, en voor hoe lang. Vraag daarna wie de mutaties in bestuur en raad van toezicht doorgeeft. En wanneer dat voor het laatst is gebeurd.

Regel bij aftreden expliciet de uitloop. Bij een fusie eveneens. Houdt de verzekeringnemer op te bestaan, dan houdt de polis op. Uw aansprakelijkheid echter niet. Overweeg daarnaast een vrijwaring door de organisatie, statutair of contractueel. Weet daarbij dat een vrijwaring niet werkt bij een ernstig verwijt. En evenmin bij faillissementsaansprakelijkheid. Het is dus een aanvulling op de polis, geen vervanging.

Eén misverstand mag verder weg. De premie voor een bestuurdersaansprakelijkheidsverzekering telt sinds 2025 niet meer mee voor de bezoldiging onder de WNT.

Mijn oordeel: toezichthouders onderschatten dit stelselmatig. Sinds de WBTR staat u in hetzelfde regime als de bestuurder.

Weet u wat er in uw polis staat over uitloop?

Bronnen

• Burgerlijk Wetboek Boek 2, artikelen 2:9, 2:11 en 2:138. wetten.overheid.nl
• Staatsblad 2020, 507 — artikelen 2:50a en 2:300a BW (schakelbepalingen voor vereniging en stichting, inclusief toezichthouders). officielebekendmakingen.nl
• Uitvoeringsbesluit Invorderingswet 1990, artikel 7 (melding betalingsonmacht binnen twee weken). wetten.overheid.nl
• Hoge Raad 10 januari 1997, ECLI:NL:HR:1997:ZC2243 (Staleman/Van de Ven) en Hoge Raad 8 december 2006, ECLI:NL:HR:2006:AZ0758 (Ontvanger/Roelofsen). rechtspraak.nl
• Vereniging van Toezichthouders in Woningcorporaties. Aansprakelijkheidsverzekering — claims-made, in- en uitloop, gedeeld verzekerd bedrag. vtw.nl
• Ministerie van BZK. Werkgeversbijdragen en de WNT-bezoldiging. topinkomens.nl

Bijgewerkt op 21 augustus 2026. Dekking en uitsluitingen verschillen per polis; dit is algemene informatie en geen verzekeringsadvies.