Dreigende discontinuïteit: wat doet de raad van toezicht?

Bij dreigende discontinuïteit bestaat er geen algemene meldplicht voor zorgaanbieders. De wettelijke meldplicht ligt bij de zorgverzekeraar en de Wlz-uitvoerder. Dat betekent niet dat u niets hoeft te doen. Het betekent dat uw eerste verplichtingen elders staan, en dat zij persoonlijk zijn.

Voor: raden van toezicht en bestuurders van zorgorganisaties met liquiditeitsdruk, verlieslatende contracten of een negatieve prognose.

Waar het over gaat

Uw organisatie is een schip en de liquiditeit is de diepgang. Zolang er water onder de kiel staat, vaart u. Zakt de waterlijn, dan komt de vraag wie dat als eerste merkt. Meestal is dat niet de raad van toezicht.

Er bestaat geen “Regeling continuïteit van zorg”. De geldende regeling heet Regeling meldplicht continuïteit van cruciale zorg. Zij legt de meldplicht bij de zorgverzekeraar en de Wlz-uitvoerder, niet bij de aanbieder. Zij melden terstond bij de NZa zodra discontinuïteit voorzienbaar is.

De onderliggende norm is artikel 11 van de Zorgverzekeringswet. Dat legt de zorgplicht bij de verzekeraar, jegens zijn verzekerde. Uw contractpartner heeft dus een eigen belang bij uw cijfers. En hij komt eerder bij de toezichthouder uit dan u denkt.

De peilstok ligt bij een ander

Zorgkantoren werken met een early warning system. Zij vragen per kwartaal liquiditeitsprognoses uit, doorgaans binnen achtentwintig dagen na afloop van het kwartaal. Die uitvraag is geen administratieve routine. Het is de peilstok waarmee uw diepgang wordt gemeten.

De NZa schrijft in de Stand van de zorg 2025 dat er in 2024 en 2025 meer meldingen via dat systeem binnenkwamen dan in 2023. Voor de jeugdzorg bouwt de NZa een eigen systeem, met een eerste uitvraag in het tweede kwartaal van 2026. De signalen lopen dus steeds vaker buiten uw organisatie om.

Voor de IGJ geldt iets anders. Een meldplicht bij dreigende discontinuïteit bestaat daar alleen voor acute zorg. Die staat in artikel 8a.4 van het Uitvoeringsbesluit Wkkgz en gaat in zodra er een redelijke kans is dat de zorg wordt onderbroken. De inspectie reageert binnen vier weken. Artikel 40a van de Wmg is geen meldplicht maar een inrichtingsnorm.

De verplichting die wel persoonlijk is

Zodra betalen niet meer lukt, verandert het speelveld. Artikel 36 van de Invorderingswet 1990 verplicht tot melding van betalingsonmacht. Artikel 7 van het Uitvoeringsbesluit maakt de termijn exact: uiterlijk twee weken na de dag waarop de belasting had moeten zijn afgedragen. Meldt u niet, dan wordt vermoed dat het niet-betalen aan u te wijten is.

Daarnaast loopt de lijn van het Beklamel-arrest uit 1989. Wie namens de organisatie verplichtingen aangaat terwijl hij weet dat zij niet nagekomen kunnen worden, handelt onrechtmatig. Dat raakt de bestuurder persoonlijk. Bij faillissement komen de artikelen 2:138 en 2:248 BW erbij, die via artikel 2:300a BW ook voor stichtingen gelden. Toezichthouders vallen daar uitdrukkelijk onder.

De praktijk laat zien hoe snel het kan gaan. Bij Co-Med volgde in juni 2024 een bevel van de IGJ. In oktober 2024 stelde de NZa overtredingen van de fusietoets vast. In maart 2025 droeg de inspectie het onderzoek over aan het Openbaar Ministerie.

Wat de code van de raad van toezicht vraagt

De Governancecode Zorg is op dit punt duidelijker dan de wet. Bepaling 5.4.1 en 5.4.2 gaan over de informatie die de raad van toezicht nodig heeft. Principe 6 en de bepalingen 6.1 en 6.4.3 gaan over risicobeheersing en over tijdig ingrijpen. Bepaling 5.6 raakt de rol bij ernstige situaties.

Vertaal dat naar één praktische eis. De raad van toezicht ziet dezelfde liquiditeitsprognose die naar het zorgkantoor gaat, op hetzelfde moment. Zonder die afspraak hoort u het van uw contractpartner.

Wat u deze week doet

Vraag om de laatste kwartaalprognose die naar het zorgkantoor is gestuurd. Vraag daarnaast om de datum van verzending. Leg die naast de rapportage die de raad van toezicht kreeg. Verschillen de cijfers, dan is dat uw belangrijkste agendapunt.

Regel vervolgens drie dingen. Een vaste liquiditeitsrapportage met een horizon van dertien weken. Een afspraak over wie de Belastingdienst meldt en binnen welke termijn. En een besluitmoment waarop de raad van toezicht extern advies inroept. Zet dat laatste op papier voordat u het nodig hebt.

Mijn oordeel: het verwijt gaat later zelden over het besluit zelf. Het gaat over de weken waarin niemand iets deed.

Ziet u de prognose die uw zorgkantoor ook ziet?

Bronnen

• Nederlandse Zorgautoriteit. Regeling meldplicht continuïteit van cruciale zorg, TH/NR-002, Staatscourant 2014, 37712. officielebekendmakingen.nl
• Zorgverzekeringswet, artikel 11 — zorgplicht van de zorgverzekeraar. wetten.overheid.nl
• Uitvoeringsbesluit Wkkgz, artikel 8a.4 — melding bij dreigende onderbreking van acute zorg. wetten.overheid.nl
• Invorderingswet 1990, artikel 36, en Uitvoeringsbesluit Invorderingswet 1990, artikel 7. wetten.overheid.nl
• Hoge Raad 6 oktober 1989, ECLI:NL:HR:1989:AB9521 (Beklamel). rechtspraak.nl
• Nederlandse Zorgautoriteit. Stand van de zorg 2025 — signalen uit het early warning system. nza.nl
• Brancheorganisaties Zorg. Governancecode Zorg 2022, bepalingen 5.4.1, 5.4.2, 5.6, 6.1 en 6.4.3. governancecodezorg.nl

Bijgewerkt op 21 augustus 2026. Dit is algemene informatie en geen juridisch of fiscaal advies in uw situatie.