Conflictregeling bestuur en toezicht
De schriftelijk vastgelegde procedure voor het handelen bij een ernstig verschil van mening of een conflict tussen de raad van bestuur en de raad van toezicht.
Governance Woordenboek · Crisis, conflict en ingrijpen · juridische stand augustus 2026
Bepaling 4.1.6 van de Governancecode Zorg 2022 is de grondslag. De zorgorganisatie beschikt over een schriftelijk vastgelegde regeling voor het handelen bij conflicten tussen de raad van toezicht en de raad van bestuur. Die regeling komt tot stand in overeenstemming tussen beide organen. Een regeling die de raad van toezicht eenzijdig vaststelt, voldoet dus niet.
De bepaling schrijft ook de kern van de inhoud voor. Komen beide organen er zelf niet uit, dan voorziet de regeling in een commissie van wijzen die een bindend oordeel kan uitspreken, en of in bindende afspraken over mediation of bemiddeling. De code laat de keuze tussen die routes open, maar niet de vraag of er een route is.
Een wettelijke grondslag is er niet. Dit is zelfregulering. De verplichting werkt via het lidmaatschap van de brancheorganisaties, en de code geldt bij het externe toezicht als breed gedragen veldnorm. Dat maakt de bepaling in de praktijk harder dan haar juridische status doet vermoeden.
De modelregeling van de brancheorganisaties kent drie trappen. Eerst spannen de beide voorzitters zich in om binnen twee maanden tot een oplossing te komen, al dan niet met hulp van derden. Lukt dat niet, dan volgt mediation, bemiddeling of een zwaarwegend advies. Daarna resteren bindend advies via het Scheidsgerecht Gezondheidszorg of arbitrage.
Ook wel: conflictregeling RvB en RvT, geschillenregeling bestuur toezicht.
Op wie is dit van toepassing?
Rechtsvormen
- Geldt voor elke zorgorganisatie die de Governancecode Zorg toepast
- Komt tot stand in overeenstemming tussen raad van bestuur en raad van toezicht
- Geen wettelijke verplichting, wel een veldnorm in het externe toezicht
Sectoren
Zorgbreed. Vergelijkbare regelingen bestaan in het onderwijs en bij woningcorporaties.
Wat een conflictregeling bestuur en toezicht betekent in de praktijk
Let op wat u kiest in de laatste trap. Bij mediation, bemiddeling en zwaarwegend advies blijft de gang naar de gewone rechter en naar de Ondernemingskamer openstaan. Bij bindend advies en arbitrage sluit u die in beginsel uit. Dat is geen detail: het bepaalt wie uiteindelijk het laatste woord heeft over uw organisatie.
De regeling moet er zijn voordat het conflict er is. Twee onderdelen ontbreken vaak: wat er gebeurt met de informatievoorziening en de woordvoering zolang het conflict loopt, en wie de medezeggenschap wanneer informeert. Regel dat expliciet, want juist daarover ontstaat de tweede ruzie.
De code noemt de commissie van wijzen en de mediationafspraak naast elkaar. U mag beide opnemen; u mag er ook een kiezen. Geen van beide opnemen mag niet.
Verwante begrippen
In het woordenboek
- Vertrouwensbreuk
- Ondernemingskamer
- Schorsing en ontslag van een bestuurder
- Governancecode Zorg
- Voorzitter van de raad van toezicht
- Reglement raad van toezicht
Verder lezen op deze site
Bronnen
- Governancecode Zorg 2022, bepaling 4.1.6.
- Brancheorganisaties Zorg, modelconflictregeling.
- Scheidsgerecht Gezondheidszorg, arbitragereglement.
Wetteksten verwijzen naar de geconsolideerde versie op wetten.overheid.nl, geraadpleegd in augustus 2026.
Twijfelt u of dit bij u op orde is?
De governance-scan toetst statuten, reglementen en besluitvorming van uw organisatie aan wet, code en praktijk. U krijgt geen advies in algemene termen maar bevindingen op uw eigen documenten.