Continuïteitsveronderstelling
De aanname bij het opstellen van de jaarrekening dat de organisatie haar werkzaamheden voortzet, en de waarderingsgrondslagen die daarbij horen.
Governance Woordenboek · Toezichtinstrumenten en verantwoording · juridische stand augustus 2026
De grondslag staat in artikel 2:384, derde lid van het Burgerlijk Wetboek. Bij de waardering van activa en passiva wordt uitgegaan van de veronderstelling dat het geheel van de werkzaamheden van de rechtspersoon wordt voortgezet, tenzij die veronderstelling onjuist is of haar juistheid aan gerede twijfel onderhevig is. Blijkt zij onjuist, dan gelden andere waarderingsgrondslagen en verandert het beeld van de jaarrekening ingrijpend.
De terminologie is in 2023 door de Raad voor de Jaarverslaggeving gelijkgetrokken. Gerede twijfel uit artikel 2:384 lid 3 en materiële onzekerheden uit artikel 2:393 lid 5 betekenen hetzelfde. De RJ spreekt sindsdien consequent van materiële onzekerheid over de continuïteit, en hoofdstuk 170 van de Richtlijnen voor de jaarverslaggeving werkt dat uit.
De accountant volgt Standaard 570 uit de Nadere Voorschriften Controle- en Overige Standaarden. Hij beoordeelt de inschatting van het bestuur over ten minste twaalf maanden vanaf de balansdatum, en doet bij twijfel aanvullend werk: kasstroomprognoses, de plannen van het bestuur, schriftelijke bevestigingen.
Is er een materiële onzekerheid en is die adequaat toegelicht, dan neemt de accountant in zijn verklaring een aparte sectie op met de titel Onzekerheid van materieel belang omtrent de continuïteit. Het oordeel blijft goedkeurend. Is de toelichting niet adequaat, dan volgt een oordeel met beperking of een afkeurend oordeel. Het verschil zit dus in de toelichting, niet in de onzekerheid zelf.
Ook wel: going concern, continuïteitsaanname.
Op wie is dit van toepassing?
Rechtsvormen
- Geldt voor elke rechtspersoon die een jaarrekening opstelt
- Beoordeling over ten minste twaalf maanden vanaf de balansdatum
- Een adequate toelichting houdt het oordeel goedkeurend
Sectoren
Zorgbreed, en in elke sector met een jaarrekeningplicht.
Wat de continuïteitsveronderstelling betekent in de praktijk
Voor de raad van toezicht is dit geen technisch onderwerp maar een timingvraag. De inschatting gaat over twaalf maanden vanaf balansdatum, en de jaarrekening wordt maanden later vastgesteld. Vraag daarom niet alleen naar de prognose van december, maar naar wat er sindsdien is veranderd aan liquiditeit, contractafspraken en bancaire convenanten.
Onderschat het signaal niet. Een sectie over materiële onzekerheid in de controleverklaring is openbaar, en banken, zorgverzekeraars en zorgkantoren lezen mee. Bespreek de formulering ruim voor de vaststellingsvergadering met bestuur en accountant, niet op de avond zelf.
De internationale standaard is herzien voor boekjaren die aanvangen op of na 15 december 2026. Nieuw is dat elke controleverklaring een continuïteitssectie krijgt, ook als er geen materiële onzekerheid is.
Verwante begrippen
In het woordenboek
- Jaarrekening
- Accountant en managementletter
- Faillissement van een zorgaanbieder
- Continuïteit van zorg
- Vroegsignalering
- In-control statement
- Weerstandsvermogen
Verder lezen op deze site
Bronnen
- Burgerlijk Wetboek Boek 2, artikelen 384 en 393. Geconsolideerde tekst op wetten.overheid.nl.
- Raad voor de Jaarverslaggeving, hoofdstuk 170 en RJ-Uiting 2023-3.
- Nadere Voorschriften Controle- en Overige Standaarden, Standaard 570 Continuïteit.
Wetteksten verwijzen naar de geconsolideerde versie op wetten.overheid.nl, geraadpleegd in augustus 2026.
Twijfelt u of dit bij u op orde is?
De governance-scan toetst statuten, reglementen en besluitvorming van uw organisatie aan wet, code en praktijk. U krijgt geen advies in algemene termen maar bevindingen op uw eigen documenten.