CSDDD
De Europese richtlijn die grote ondernemingen verplicht risico's voor mens en milieu in hun eigen keten op te sporen en aan te pakken.
Governance Woordenboek · Normenkaders, wetten en codes · juridische stand augustus 2026
De CSDDD verlegt de aandacht van rapporteren naar handelen. Richtlijn (EU) 2024/1760 van 13 juni 2024 verplicht ondernemingen tot risicogebaseerde passende zorgvuldigheid op het gebied van mensenrechten en milieu. Artikel 5 wijst daarvoor naar de artikelen 7 tot en met 16. Het gaat om de eigen activiteiten, die van dochterondernemingen en die van zakenpartners in de keten.
Omnibus I heeft de reikwijdte fors beperkt. Richtlijn (EU) 2026/470 verhoogt de omzetdrempel van 450 miljoen naar 1,5 miljard euro en de drempel van 1.000 naar 5.000 werknemers. Bovendien is de toepassingsdatum voor alle ondernemingen uitgesteld tot 26 juli 2029. Lidstaten moeten die wijzigingen uiterlijk op 26 juli 2028 hebben omgezet.
Twee onderdelen zijn geschrapt. De Uniebrede aansprakelijkheidsregeling verdwijnt, zodat voortaan het nationale recht over aansprakelijkheid beslist. Ook de bepalingen over het klimaattransitieplan zijn ingetrokken, omdat zij onevenredig werden geacht. Daarmee blijft de kern over: risico's opsporen, voorkomen, beperken en er verantwoording over afleggen. Die kern is dus smaller dan het oorspronkelijke bouwwerk.
Voor Nederlandse zorgorganisaties geldt de richtlijn zelden rechtstreeks. De drempels liggen hoog, en de meeste instellingen blijven daar ruim onder. Toch werkt zij door via inkoop, want ondernemingen binnen de reikwijdte leggen eisen op aan hun leveranciers. Die contractuele doorwerking is in de praktijk vaak eerder merkbaar dan de wet zelf.
Ook wel: Corporate Sustainability Due Diligence Directive, zorgplichtrichtlijn.
Op wie is dit van toepassing?
Rechtsvormen
- Grote ondernemingen: meer dan 5.000 werknemers en meer dan 1,5 miljard euro omzet
- Toepassing: uitgesteld tot 26 juli 2029, omzetting uiterlijk 26 juli 2028
- Aansprakelijkheid: geen Uniebrede regeling meer, het nationale recht beslist
Sectoren
Grote ondernemingen in alle sectoren; in de zorg vooral via inkoopvoorwaarden.
Wat de CSDDD betekent in de praktijk
Kijk in een bestuurskamer eerst naar de contracten. Ondernemingen die onder de richtlijn vallen, vertalen hun zorgplicht in clausules voor leveranciers en dienstverleners. Een zorgorganisatie die hulpmiddelen of ICT inkoopt, krijgt die clausules dus op tafel. Daarom hoort de vraag naar ketenrisico's thuis bij het inkoopbeleid en niet alleen bij duurzaamheid.
Het uitstel is geen reden om te wachten. De onderwerpen zelf komen ook langs via de duurzaamheidsrapportage en via aanbestedingen. Bovendien kost het opbouwen van zicht op de keten jaren. Een organisatie die nu begint, heeft in 2029 een dossier in plaats van een probleem.
De richtlijn heet voluit de richtlijn inzake passende zorgvuldigheid in het bedrijfsleven. De Engelse afkorting is in bestuurskamers gangbaarder dan die Nederlandse naam.
Verwante begrippen
In het woordenboek
Verder lezen op deze site
Bronnen
- Richtlijn (EU) 2024/1760, met artikel 5 over passende zorgvuldigheid.
- Richtlijn (EU) 2026/470, de wijzigingen van Omnibus I.
- Rijksdienst voor Ondernemend Nederland, overzicht van het omnibuspakket.
Wetteksten verwijzen naar de geconsolideerde versie op wetten.overheid.nl, geraadpleegd in augustus 2026.
Twijfelt u of dit bij u op orde is?
De governance-scan toetst statuten, reglementen en besluitvorming van uw organisatie aan wet, code en praktijk. U krijgt geen advies in algemene termen maar bevindingen op uw eigen documenten.