Interne auditfunctie
De onafhankelijke functie die binnen de organisatie toetst of de risicobeheersing en de interne beheersing werken zoals bedoeld.
Governance Woordenboek · Risico, integriteit en aansprakelijkheid · juridische stand augustus 2026
De interne auditfunctie komt uit het Three lines model van het Institute of Internal Auditors. De eerste lijn is het management dat risico's neemt en beheerst, de tweede lijn zijn de normstellende en toetsende functies zoals risicomanagement en compliance, en de derde lijn is de interne audit: onafhankelijk van beide, met een eigen rapportagelijn naar het bestuur en naar de auditcommissie.
In de Nederlandse zorg bestaat geen wettelijke verplichting tot een interne auditfunctie, en ook de Governancecode Zorg 2022 schrijft er geen voor. Zij is een goede-governancepraktijk, geen norm. Dat maakt de vraag wanneer zij loont wel relevant: bij organisaties met meerdere locaties of entiteiten, waar het bestuur niet meer uit eigen waarneming kan vaststellen of afspraken worden nagekomen.
Het onderscheid met de externe accountant is principieel. De accountant kijkt naar de betrouwbaarheid van de jaarrekening; de interne auditor kijkt naar de werking van processen, ook waar die geen financiële neerslag hebben — medicatieveiligheid, dossiervoering, toegangsrechten, incidentafhandeling. Zie accountant en managementletter.
Ook wel: internal audit.
Op wie is dit van toepassing?
Rechtsvormen
- Rechtsvormneutraal: van toepassing bij elke rechtspersoon van Boek 2 BW; geen wettelijke verplichting in de Nederlandse zorg
- Derde lijn in het three lines model: onafhankelijk van management en van de tweede lijn
- Rapporteert aan het bestuur en aan de auditcommissie
- Loont vooral bij meerdere locaties of entiteiten
Sectoren
Niet sectorspecifiek en niet verplicht. Noch de wet, noch de Governancecode Zorg 2022 schrijft een interne auditfunctie voor; zij is een goede-governancepraktijk. Het onderscheid met de externe accountant is principieel: die kijkt naar de jaarrekening, de interne auditor naar de werking van processen, ook waar die geen financiële neerslag hebben.
Wat dit betekent in de praktijk
Wie geen interne auditfunctie heeft, kan hetzelfde effect bereiken met gerichte themaonderzoeken: twee tot drie per jaar, opdracht van de raad van toezicht, uitgevoerd door iemand buiten de lijn. Belangrijker dan de vorm is dat er iemand kijkt die niet aan de bestuurder rapporteert.
Deze toelichting is algemene informatie en geen juridisch advies in een concreet geval. Voor een oordeel over uw eigen statuten, reglementen en besluitvorming is dossierkennis nodig.
Verwante begrippen
In het woordenboek
- Risicoregister
- Three lines model
- Interne beheersing
- Auditcommissie
- Compliance
- Accountant en managementletter
Verder lezen op deze site
Bronnen
- The IIA’s Three Lines Model (2020), Institute of Internal Auditors Three Lines Model (2020).
- Governancecode Zorg 2022, Brancheorganisaties Zorg Art. 5.4.1 en 5.4.2 (geen verplichte interne auditfunctie).
Boeken zijn vermeld volgens de APA-richtlijn; wetteksten verwijzen naar de geconsolideerde tekst op wetten.overheid.nl. Terug naar de index van het Governance Woordenboek.
Twijfelt u of dit bij u op orde is?
De governance-scan toetst statuten, reglementen en besluitvorming van uw organisatie aan wet, code en praktijk. U krijgt geen advies in algemene termen maar bevindingen op uw eigen documenten.