Medezeggenschapsraad
Het wettelijke medezeggenschapsorgaan van een school, samengesteld uit personeel en ouders en in het voortgezet onderwijs ook uit leerlingen.
Governance Woordenboek · Belanghebbenden en medezeggenschap · juridische stand augustus 2026
De Wet medezeggenschap op scholen geldt sinds 1 januari 2007 en verving de Wet medezeggenschap onderwijs 1992. Artikel 3 regelt de samenstelling. De aantallen leden uit het personeel en uit de ouders zijn aan elkaar gelijk; in het voortgezet onderwijs zijn ouders en leerlingen onderling ook gelijk vertegenwoordigd. Wie deel uitmaakt van het bevoegd gezag kan geen lid zijn.
Artikel 10 geeft de medezeggenschapsraad instemmingsrecht. Daaronder vallen onder meer het schoolplan, een mogelijk schoolreglement, de klachtenregeling en een fusie met de bijbehorende fusie-effectrapportage. Artikel 11 geeft adviesrecht, onder meer op de aanstelling of het ontslag van de schoolleiding en van leden van het bestuur, en op duurzame samenwerking met een andere instelling.
Hier ligt de valkuil voor bestuurders. De begroting valt niet onder instemming maar onder advies: de wet spreekt van de hoofdlijnen van het meerjarig financieel beleid, waaronder de voorgenomen bestemming van de middelen. Daarnaast kennen de artikelen 12, 13 en 14 bevoegdheden die aan een geleding toekomen. De verlofregeling van het personeel vraagt instemming van het personeelsdeel, de hoogte van de ouderbijdrage die van het ouderdeel.
Neemt het bevoegd gezag een besluit zonder de vereiste instemming, dan kan de medezeggenschapsraad de nietigheid inroepen binnen zes weken. Wil het bevoegd gezag na onthouding van instemming toch doorzetten, dan moet het zelf naar de Landelijke Commissie voor Geschillen WMS. Van haar uitspraak staat beroep open bij de Ondernemingskamer, binnen een maand, en uitsluitend wegens onjuiste toepassing van de wet.
Ook wel: MR, GMR, medezeggenschap onderwijs.
Op wie is dit van toepassing?
Rechtsvormen
- MR: per school · GMR: verplicht vanaf twee scholen onder een bevoegd gezag
- Begroting: adviesrecht, geen instemmingsrecht
- Beroep: bij de Ondernemingskamer, binnen een maand na de uitspraak
Sectoren
Primair, speciaal en voortgezet onderwijs.
Wat de medezeggenschapsraad betekent in de praktijk
De gemeenschappelijke medezeggenschapsraad treedt in de plaats van de afzonderlijke raden zodra een onderwerp van gemeenschappelijk belang is voor alle scholen of voor de meerderheid daarvan. Die afbakening is de bron van de meeste conflicten. Leg haar vast in het medezeggenschapsstatuut en toets bij elk voorstel expliciet wie aan zet is.
Het verschil met de ondernemingsraad zit in de rolverdeling bij een geschil. Onder de Wet op de ondernemingsraden moet de ondernemer naar de kantonrechter voor vervangende toestemming. Onder de Wet medezeggenschap op scholen moet het bevoegd gezag binnen drie maanden laten weten of het het voorstel intrekt of voorlegt, en daarna binnen zes weken het geschil aanhangig maken. Gebeurt dat niet, dan vervalt het voorstel.
Sinds 1 augustus 2025 spreekt de wet niet meer van het schoolondersteuningsprofiel maar van het ondersteuningsaanbod van de school. Het wetsvoorstel Vrij en veilig onderwijs, dat de medezeggenschap opnieuw zou wijzigen, is op 30 juni 2026 verworpen.
Verwante begrippen
In het woordenboek
- Bevoegd gezag
- Samenwerkingsverband passend onderwijs
- Ondernemingsraad
- Adviesrecht van de ondernemingsraad
- Instemmingsrecht van de ondernemingsraad
- Ondernemingskamer
Verder lezen op deze site
Bronnen
- Wet medezeggenschap op scholen, artikelen 3, 10 tot en met 16 en 32 tot en met 36. Geconsolideerde tekst op wetten.overheid.nl.
- Onderwijsgeschillen, Landelijke Commissie voor Geschillen WMS, over de soorten geschillen en de termijnen.
- Staatsblad 2006, 689, het besluit tot inwerkingtreding van de Wet medezeggenschap op scholen.
Wetteksten verwijzen naar de geconsolideerde versie op wetten.overheid.nl, geraadpleegd in augustus 2026.
Twijfelt u of dit bij u op orde is?
De governance-scan toetst statuten, reglementen en besluitvorming van uw organisatie aan wet, code en praktijk. U krijgt geen advies in algemene termen maar bevindingen op uw eigen documenten.