Raad van bestuur
Het orgaan dat de zorgorganisatie bestuurt, vertegenwoordigt en eindverantwoordelijk is voor de kwaliteit en de continuïteit van de zorg.
Governance Woordenboek · Organen en rollen · juridische stand augustus 2026
De raad van bestuur — bij kleinere organisaties vaak een eenhoofdig bestuur — is belast met het besturen van de rechtspersoon (art. 2:291 BW voor de stichting). Bestuur omvat drie dingen tegelijk: het bepalen en uitvoeren van beleid, het vertegenwoordigen van de rechtspersoon naar buiten, en het dragen van de eindverantwoordelijkheid voor alles wat in de organisatie gebeurt. Die laatste component is in de zorg zwaarder dan elders: onder de Wkkgz is de zorgaanbieder — en daarmee feitelijk de bestuurder — aanspreekbaar op goede zorg, op de meldplicht bij calamiteiten en op de vergewisplicht bij het aanstellen van zorgverleners.
De bestuurder richt zich bij de taakvervulling naar het belang van de rechtspersoon en de daarmee verbonden onderneming. Dat is een zelfstandige norm: niet het belang van de bestuurder, niet dat van de raad van toezicht, en ook niet automatisch dat van de gemeente of de zorgverzekeraar. In de zorg wordt dat belang door de Governancecode Zorg 2022 nader ingekleurd als de maatschappelijke doelstelling — goede, veilige en toegankelijke zorg.
Een eenhoofdig bestuur is wettelijk toegestaan maar governance-technisch kwetsbaar: er is geen collegiale tegenspraak, en het tegenstrijdig belang-regime kan bij één bestuurder tot besluitvormingsblokkades leiden die de statuten moeten opvangen.
Ook wel: RvB, bestuur, directie.
Op wie is dit van toepassing?
Rechtsvormen
- Alle rechtspersonen van Boek 2 BW hebben een bestuur: stichting, vereniging, coöperatie, onderlinge waarborgmaatschappij, NV en BV
- Stichting — art. 2:291 BW
- De term raad van bestuur is geen wettelijke term maar praktijkgebruik voor een meerhoofdig bestuur; de wet spreekt van het bestuur
- Bij een eenmanszaak, maatschap, vof of cv is er geen bestuursorgaan maar een eigenaar of vennoot
Sectoren
Niet sectorspecifiek. In de zorg krijgt de bestuurstaak wel extra lading: onder de Wkkgz is de zorgaanbieder aanspreekbaar op goede zorg, op de meldplicht bij calamiteiten en op de vergewisplicht bij het aanstellen van zorgverleners. Die verplichtingen rusten feitelijk op het bestuur.
Wat dit betekent in de praktijk
Bij binnenkomst als interim is de bevoegdhedenvraag de eerste die u beantwoord wilt hebben: wat mag de bestuurder alleen, waarvoor is goedkeuring van de raad van toezicht nodig, en klopt de inschrijving in het Handelsregister met de feitelijke situatie? In organisaties in crisis lopen die drie regelmatig uiteen, en dat is precies waar aansprakelijkheid ontstaat.
Deze toelichting is algemene informatie en geen juridisch advies in een concreet geval. Voor een oordeel over uw eigen statuten, reglementen en besluitvorming is dossierkennis nodig.
Verwante begrippen
In het woordenboek
- Raad van toezicht
- Bestuurdersaansprakelijkheid
- Belet en ontstentenis
- Interim-bestuurder
- Wkkgz
- Vertegenwoordiging
- Eenhoofdig en meerhoofdig bestuur
- Beoordeling van het bestuur
Verder lezen op deze site
Bronnen
- Hamers, J. J. A., Schwarz, C. A., & Zaman, D. F. M. M. (Red.). (2018). Handboek stichting en vereniging (3e herziene druk). Uitgeverij Paris. Hoofdstuk 8 en 9.
- Brink-van der Meer, J. E., Huizink, J. B., & Van Leeuwen, B. H. A. (2022). Rechtspersoon, vennootschap en onderneming (6e druk, Studiereeks Burgerlijk Recht 7). Wolters Kluwer.
- Burgerlijk Wetboek Boek 2 (Rechtspersonen) Art. 2:291 BW (bestuur stichting); art. 2:9 BW (behoorlijke taakvervulling).
- Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg Art. 2, 4 en 11 Wkkgz.
- Governancecode Zorg 2022, Brancheorganisaties Zorg Principe 5, goed bestuur vanuit de maatschappelijke doelstelling.
Boeken zijn vermeld volgens de APA-richtlijn; wetteksten verwijzen naar de geconsolideerde tekst op wetten.overheid.nl. Terug naar de index van het Governance Woordenboek.
Twijfelt u of dit bij u op orde is?
De governance-scan toetst statuten, reglementen en besluitvorming van uw organisatie aan wet, code en praktijk. U krijgt geen advies in algemene termen maar bevindingen op uw eigen documenten.