Home » Governance Woordenboek » Winstuitkering in de zorg

Winstuitkering in de zorg

Het uitkeren van winst aan aandeelhouders of andere kapitaalverschaffers door een zorgaanbieder, dat voor een groot deel van de zorg bij wet is verboden.

Governance Woordenboek · Normenkaders, wetten en codes · juridische stand augustus 2026

Het verbod staat op een verrassende plaats. Artikel 5 van de Wet toelating zorginstellingen bepaalt in een zin dat een instelling geen winstoogmerk heeft, behoudens de bij algemene maatregel van bestuur aan te wijzen categorieën. Die wet is per 1 januari 2022 vrijwel geheel uitgekleed maar niet ingetrokken. Het toelatingsregime verhuisde naar de Wtza; het winstoogmerkverbod bleef achter.

De uitwerking werkt omgekeerd aan wat u zou verwachten. Artikel 3.1 van het Uitvoeringsbesluit WTZi somt niet op wie geen winst mag maken, maar wie het wel mag. Op die lijst staan onder meer huisartsenzorg, mondzorg, kraamzorg, farmaceutische zorg, paramedische zorg, verloskundige zorg en vervoer. Wat er niet op staat, valt onder het verbod van artikel 5.

De gangbare vuistregel dat intramurale zorg niet en extramurale zorg wel mag uitkeren, klopt niet. Zorg in een kleinschalige woonvoorziening staat gewoon op de vrijstellingslijst, terwijl reguliere medisch-specialistische zorg er niet op staat en dus ook buiten een instelling onder het verbod valt. De lijst is een historisch gegroeide opsomming, geen consequent criterium. De Wtza zelf bevat geen enkele winstbepaling.

Op 22 oktober 2025 liep dat bouwwerk vast. De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State oordeelde dat de minister het winstverbod niet coherent en consistent toepast. Het bestreden besluit is daarom in strijd met artikel 49 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en werd vernietigd. Het kabinet kondigde op 3 juli 2026 aan het categorale verbod los te laten.

Ook wel: winstoogmerk, dividend in de zorg.

Op wie is dit van toepassing?

Rechtsvormen

  • Verboden voor instellingen die niet op de lijst van artikel 3.1 staan
  • Toegestaan voor onder meer huisartsenzorg, mondzorg, kraamzorg en paramedische zorg
  • Onderaannemers vallen erbuiten: zij worden niet rechtstreeks bekostigd

Sectoren

Zorgbreed, met een uitzonderingslijst die teruggaat op het oude bouwregime.

Wat winstuitkering in de zorg betekent in de praktijk

In een groep met meerdere entiteiten schuift de vraag op. Als de ene BV vrijgestelde zorg levert en de andere niet, is de kernvraag welke entiteit welke omzet en welke kosten draagt. Vraag als raad van toezicht naar de onderbouwing van de interne verrekenprijzen, de managementvergoedingen en de leningen binnen de groep. Daar zit het echte risico, niet in het dividendbesluit zelf.

Reken niet op snelle duidelijkheid uit Den Haag. Het wetsvoorstel voor integere bedrijfsvoering ligt sinds januari 2025 bij de Tweede Kamer, het verslag dateert van april 2025 en een nota naar aanleiding daarvan is er nog niet. Intussen heeft het kabinet zijn eigen voorstel tweemaal herzien. Bouw uw beleid dus niet op de aangekondigde norm.

Het kabinet wil toe naar voorwaarden voor alle aanbieders, met een maximum uitkering als percentage van het geïnvesteerd vermogen. Dat percentage was in augustus 2026 nog niet vastgesteld.

Verwante begrippen

In het woordenboek

Verder lezen op deze site

Bronnen

Wetteksten verwijzen naar de geconsolideerde versie op wetten.overheid.nl, geraadpleegd in augustus 2026.

Twijfelt u of dit bij u op orde is?

De governance-scan toetst statuten, reglementen en besluitvorming van uw organisatie aan wet, code en praktijk. U krijgt geen advies in algemene termen maar bevindingen op uw eigen documenten.

Naar de governance-scan Doe eerst de gratis check