Wmcz 2018
De Wet medezeggenschap cliënten zorginstellingen, die cliëntenraden instelt en hun advies-, instemmings- en voordrachtsrechten regelt.
Governance Woordenboek · Normenkaders, wetten en codes · juridische stand augustus 2026
De Wmcz 2018 geldt sinds 1 juli 2020 en verving de wet uit 1996. De instellingsplicht (art. 3) geldt bij meer dan tien zorgverleners voor instellingen waar cliënten in de regel langdurig verblijven, en bij meer dan vijfentwintig zorgverleners voor overige instellingen.
De wet onderscheidt twee soorten rechten. Adviesrecht (art. 7) op onder meer doelstelling en strategie, fusie en duurzame samenwerking, ingrijpende organisatiewijziging, beëindiging van zorgverlening, begroting en jaarrekening, de profielschets voor leden van het toezichthoudend orgaan en de benoeming van bestuurders. Instemmingsrecht (art. 8) op onder meer de medezeggenschapsregeling, de procedure voor zorgplannen, het kwaliteits- en veiligheidsbeleid, het toelatingsbeleid en bij verblijf op voeding en verbouwing.
Twee bevoegdheden geven de cliëntenraad werkelijk gewicht: het recht ten minste één lid van het toezichthoudend orgaan bindend voor te dragen (art. 10) en het enquêterecht bij de Ondernemingskamer (art. 12). Geschillen lopen via de landelijke commissie van vertrouwenslieden.
Ook wel: Wet medezeggenschap cliënten zorginstellingen.
Op wie is dit van toepassing?
Rechtsvormen
- Rechtsvormneutraal. De wet richt zich tot de instelling, ongeacht of dat een stichting, bv, coöperatie of maatschap is
- Voor de bindende voordracht van een toezichthouder is een rechtspersoon met een toezichthoudend orgaan nodig, en statutaire verankering
- Solisten en zeer kleine aanbieders vallen buiten de instellingsplicht
Sectoren
Sectorspecifiek: zorg. De wet geldt voor instellingen in de zin van de Wkkgz en voor Wlz-, Zvw- en Wmo-gefinancierde zorg. Jeugdhulp kent een eigen regeling in de Jeugdwet. De wet verving per 1 juli 2020 de Wmcz uit 1996.
Wat dit betekent in de praktijk
Het instemmingsrecht op het kwaliteits- en veiligheidsbeleid wordt structureel onderschat. Het betekent dat een bestuurder zijn kwaliteitskoers niet eenzijdig kan vaststellen. Wie dat negeert, creëert een aantastbaar besluit én een tegenstander in het orgaan dat het enquêterecht heeft.
Deze toelichting is algemene informatie en geen juridisch advies in een concreet geval. Voor een oordeel over uw eigen statuten, reglementen en besluitvorming is dossierkennis nodig.
Verwante begrippen
In het woordenboek
- Adviesrecht van de cliëntenraad
- Cliëntenraad
- Instemmingsrecht van de cliëntenraad
- Voordracht
- Enquêterecht
- Ondernemingsraad
- Belanghebbenden
- Landelijke Commissie van Vertrouwenslieden
Verder lezen op deze site
Bronnen
- Wet medezeggenschap cliënten zorginstellingen 2018 Inwerkingtreding 1 juli 2020; art. 3, 7, 8, 10, 12, 13 en 14 Wmcz 2018.
- Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg Voor het instellingsbegrip.
- Governancecode Zorg 2022, Brancheorganisaties Zorg Principe 3.
Boeken zijn vermeld volgens de APA-richtlijn; wetteksten verwijzen naar de geconsolideerde tekst op wetten.overheid.nl. Terug naar de index van het Governance Woordenboek.
Twijfelt u of dit bij u op orde is?
De governance-scan toetst statuten, reglementen en besluitvorming van uw organisatie aan wet, code en praktijk. U krijgt geen advies in algemene termen maar bevindingen op uw eigen documenten.