Zittingstermijn en rooster van aftreden
De maximale benoemingsduur van leden van de raad van toezicht en het schema waarin hun aftreden over de jaren is gespreid.
Governance Woordenboek · Toezichtinstrumenten en verantwoording · juridische stand augustus 2026
Dit lemma legt uit wat de zittingstermijn en het rooster van aftreden zijn. Wilt u het rooster voor uw eigen raad narekenen, dan doet u dat met het instrument rooster van aftreden maken.
De Governancecode Zorg 2022 is hier ondubbelzinnig. Art. 6.2.3 bepaalt dat een lid van de raad van toezicht voor maximaal vier jaar wordt benoemd en, herbenoemingen meegerekend, maximaal acht jaar zitting kan hebben in de raad van toezicht van de zorgorganisatie en haar rechtsvoorgangers en rechtsopvolgers. Die acht jaar is een harde grens, geen richtlijn.
Het rooster van aftreden is de praktische uitwerking. De code schrijft het niet met zoveel woorden voor, maar zonder rooster ontstaat een van twee problemen: alle leden vertrekken tegelijk, waardoor de raad van toezicht zijn geheugen kwijtraakt, of niemand vertrekt, waardoor de raad van toezicht vergroeit met het bestuur. Een goed rooster spreidt de vertrekmomenten en zorgt dat er ieder jaar iemand met frisse ogen bij komt.
Het rooster is bovendien een stuurinstrument bij samenstelling. Wie de profielschets wil actualiseren of een specifieke deskundigheid mist, gebruikt het eerstvolgende aftreedmoment daarvoor. Zonder rooster is elke wisseling een incident en wordt herbenoeming de vanzelfsprekende uitkomst.
Let op de rechtsopvolgersclausule: bij een fusie tellen de jaren bij de rechtsvoorganger mee. In fusiedossiers wordt dat regelmatig over het hoofd gezien, waarna een lid formeel te lang blijft zitten.
Ook wel: rooster van aftreden.
Op wie is dit van toepassing?
Rechtsvormen
- Elke rechtspersoon met een toezichthoudend orgaan
- De wet stelt geen maximum; statuten en code doen dat wel
- Bij fusie tellen de jaren bij de rechtsvoorganger mee
- Het rooster spreidt de vertrekmomenten en is een instrument bij samenstelling
Sectoren
Sterk sectorspecifiek. De Governancecode Zorg 2022 bepaalt in art. 6.2.3 dat een lid van de raad van toezicht voor maximaal vier jaar wordt benoemd en, herbenoemingen meegerekend, maximaal acht jaar zitting kan hebben — ook bij rechtsvoorgangers en rechtsopvolgers. Een expliciete verplichting tot een rooster van aftreden kent de code niet; in de praktijk is het onmisbaar.
Wat dit betekent in de praktijk
Leg het rooster van aftreden naast de profielschets en de bezetting van de commissies. Als u niet kunt aanwijzen welke deskundigheid met welk vertrek verdwijnt, stuurt niet de raad van toezicht de samenstelling maar het toeval.
Deze toelichting is algemene informatie en geen juridisch advies in een concreet geval. Voor een oordeel over uw eigen statuten, reglementen en besluitvorming is dossierkennis nodig.
Verwante begrippen
In het woordenboek
- Opvolgingsplanning
- Raad van toezicht
- Profielschets
- Geschiktheid
- Zelfevaluatie
- Voorzitter van de raad van toezicht
Verder lezen op deze site
Bronnen
- Governancecode Zorg 2022, Brancheorganisaties Zorg Art. 6.2.3 (maximaal vier jaar per termijn, maximaal acht jaar totaal).
- Peij, S. C. (Red.). (2022). Handboek corporate governance (7e druk). Boom. Hoofdstuk over samenstelling en continuïteit.
Boeken zijn vermeld volgens de APA-richtlijn; wetteksten verwijzen naar de geconsolideerde tekst op wetten.overheid.nl. Terug naar de index van het Governance Woordenboek.
Twijfelt u of dit bij u op orde is?
De governance-scan toetst statuten, reglementen en besluitvorming van uw organisatie aan wet, code en praktijk. U krijgt geen advies in algemene termen maar bevindingen op uw eigen documenten.